Tín hiệu 4-20mA là chuẩn tín hiệu analog phổ biến nhất trong công nghiệp tự động hóa hiện nay. Hầu hết cảm biến áp suất, nhiệt độ, lưu lượng, mức… đều xuất tín hiệu theo chuẩn này trước khi đưa về PLC, DCS hoặc hệ thống thu thập dữ liệu.
Vậy tín hiệu 4-20mA là gì? Vì sao nó được ưa chuộng hơn 0-10V và 0-20mA? Bài viết này sẽ giải thích đầy đủ từ nguyên lý, ưu điểm đến các lưu ý quan trọng khi sử dụng.

Tóm tắt nhanh
Tín hiệu 4-20mA dùng dòng điện từ 4mA đến 20mA để biểu diễn giá trị đo. Điểm bắt đầu 4mA (thay vì 0mA) giúp phát hiện đứt dây và chống nhiễu tốt hơn tín hiệu điện áp.
Tín hiệu 4-20mA là gì?
Tín hiệu 4-20mA là chuẩn tín hiệu dòng điện analog, trong đó:
- 4mA tương ứng với giá trị đo thấp nhất (0% dải đo)
- 20mA tương ứng với giá trị đo cao nhất (100% dải đo)
- Giá trị nằm giữa được quy đổi tuyến tính
Ví dụ: Cảm biến áp suất dải 0–10 bar xuất 4-20mA sẽ có quan hệ:
- 0 bar → 4mA
- 5 bar → 12mA
- 10 bar → 20mA
Chuẩn tín hiệu 4-20mA được sử dụng rộng rãi trong các hệ thống đo lường và tự động hóa công nghiệp. Các thiết bị xử lý tín hiệu của SENECA cũng hỗ trợ các dạng tín hiệu analog như 0/4-20mA và 0-10V, cho thấy đây là những chuẩn tín hiệu phổ biến trong thiết bị đo lường và điều khiển công nghiệp.
Vì sao dùng 4mA thay vì 0mA? (Live Zero)
Đây là điểm khác biệt quan trọng nhất giữa tín hiệu 4-20mA và 0-20mA.
Khi tín hiệu bắt đầu từ 4mA thay vì 0mA, hệ thống có khả năng phân biệt được hai trạng thái:
- 4mA: Cảm biến đang hoạt động bình thường ở giá trị thấp nhất
- 0mA: Đường tín hiệu bị đứt, cảm biến mất nguồn hoặc hỏng
Nếu dùng tín hiệu 0-20mA, khi đọc được 0mA sẽ không biết đó là giá trị đo thật sự bằng 0 hay do đứt dây. Đây chính là lý do chuẩn 4-20mA được gọi là có Live Zero (điểm 0 sống).

Ưu điểm của tín hiệu 4-20mA so với 0-10V
| Tiêu chí | Tín hiệu 4-20mA | Tín hiệu 0-10V |
|---|---|---|
| Chống nhiễu | Tốt hơn rõ rệt | Dễ bị nhiễu |
| Truyền xa | Hàng trăm mét đến hơn 1000m | Hạn chế, dễ sụt áp |
| Phát hiện đứt dây | Có (nhờ Live Zero) | Khó phân biệt |
| Số dây truyền tín hiệu | Thường dùng 2 dây | Thường cần 3 dây |
Kết luận thực tế: Trong môi trường công nghiệp có biến tần, động cơ công suất lớn hoặc khoảng cách truyền xa, tín hiệu 4-20mA luôn là lựa chọn ổn định và đáng tin cậy hơn.
Active và Passive trong tín hiệu 4-20mA
Đây là khái niệm rất quan trọng khi đấu nối:
- Tín hiệu Active (nguồn dòng): Thiết bị phát tự tạo ra dòng 4-20mA, không cần nguồn ngoài cấp cho vòng dòng.
- Tín hiệu Passive (không nguồn): Cần có nguồn 24VDC bên ngoài cấp vào vòng dòng để tạo tín hiệu.
Nếu đấu nhầm Active với Passive hoặc cấp trùng nguồn, vòng dòng sẽ không hoạt động đúng hoặc gây hỏng thiết bị. Đây cũng là lý do nhiều hệ thống cần dùng bộ chuyển đổi hoặc bộ cách ly tín hiệu.
→ Tham khảo thêm: Cách nối dây tín hiệu 4-20mA Active và Passive
Khi nào cần dùng bộ chuyển đổi hoặc bộ cách ly 4-20mA?
Mặc dù tín hiệu 4-20mA có khả năng chống nhiễu và truyền xa tốt, trong thực tế vẫn có nhiều trường hợp cần sử dụng thiết bị trung gian:
- PLC hoặc thiết bị nhận chỉ hỗ trợ 0-10V, 0-5V: Dùng bộ chuyển đổi tín hiệu 4-20mA sang 0-10V, 0-5V.
- Cần cách ly chống nhiễu hoặc loại bỏ vòng lặp mass (Ground Loop): Dùng bộ cách ly tín hiệu 4-20mA.
- Cần chia một tín hiệu 4-20mA cho nhiều thiết bị: Dùng bộ chia tín hiệu 4-20mA.
- Cần chuyển đổi nhiều loại tín hiệu: Sử dụng bộ chuyển đổi đa năng có khả năng xử lý các tín hiệu như 4-20mA, 0-10V, 0-5V…
Ví dụ, SENECA Z110DI là bộ cách ly tín hiệu dành cho vòng dòng, hỗ trợ tín hiệu 0/4-20mA và có khả năng cách ly galvanic giữa các mạch. Thiết bị phù hợp cho các hệ thống cần cách ly tín hiệu, giảm ảnh hưởng của chênh lệch điện thế và bảo vệ thiết bị đo lường.

👉 Xem thêm: SENECA Z110DI – Bộ cách ly tín hiệu 4-20mA từ hãng Seneca
Việc lựa chọn bộ chuyển đổi hay bộ cách ly cần dựa trên tín hiệu đầu vào, đầu ra, nguồn cấp, kiểu Active/Passive và yêu cầu cách ly của hệ thống.
Câu hỏi thường gặp về tín hiệu 4-20mA
1. Tín hiệu 4-20mA có bị sụt áp trên đường dây dài không?
Có. Điện trở dây dẫn vẫn gây sụt áp trên vòng dòng, nhưng không làm thay đổi giá trị dòng nếu nguồn cấp và tải nằm trong giới hạn cho phép. Khi truyền xa, cần tính tổng điện trở của dây và tải để đảm bảo thiết bị phát vẫn đủ điện áp duy trì dòng 4-20mA.
2. Có thể dùng chung dây mass với nguồn động lực không?
Không nên. Nên đi riêng và sử dụng cáp chống nhiễu (shielded cable).
3. Tại sao nhiều cảm biến 2 dây lại dùng 4-20mA?
Vì vừa truyền tín hiệu vừa cấp nguồn cho cảm biến trên cùng 2 dây, giúp tiết kiệm và đơn giản hóa lắp đặt.
Bạn đang gặp vấn đề với tín hiệu 4-20mA?
Dù là nhiễu, sai lệch giá trị hay cần chuyển đổi sang 0-10V/0-5V, hãy gửi thông tin hệ thống để được hỗ trợ kỹ thuật miễn phí.
Chịu trách nhiệm nội dung:
Trần Xuân Hoàn – Kỹ sư Tự động hoá
Phone: 0379 496 395
Email: hoan.tran@huphaco.vn
Website: chuyendoitinhieu.vn
Đọc thêm: Tín hiệu 4–20 mA và 0–10 V: hướng dẫn cho người mới

Seneca
Dinel
Flowline
TSM Sensors
Termotech
Georgin
BÀI VIẾT LIÊN QUAN
Bão hòa biến dòng là hiện tượng lõi từ của biến dòng CT đi vào vùng bão hòa, khiến dòng điện thứ cấp không còn duy trì quan hệ tỷ lệ chính xác với dòng điện sơ cấp. Khi đó, dù dòng sơ cấp tiếp tục tăng, tín hiệu thứ cấp đưa đến công tơ, […]
IEEE là gì? IEEE là tổ chức nghề nghiệp kỹ thuật gắn với lĩnh vực điện, điện tử và các công nghệ liên quan. Với kỹ sư chọn biến dòng CT, nội dung cần quan tâm là tiêu chuẩn IEEE C57.13: cơ sở đọc tỷ số, cấp chính xác, burden và đặc tính phục vụ […]
Tiêu chuẩn IEC là nhóm tiêu chuẩn quốc tế được sử dụng rộng rãi trong lĩnh vực điện, điện tử và tự động hóa. Với kỹ sư làm việc cùng biến dòng CT, phần cần quan tâm không phải là toàn bộ hệ thống tiêu chuẩn IEC mà là cách các tài liệu IEC quy […]
Cảm biến Hall là một trong những công nghệ quan trọng để đo dòng điện một chiều DC và dòng AC/DC trong hệ thống công nghiệp. Thay vì mắc trực tiếp một điện trở shunt vào đường công suất, cảm biến sử dụng từ trường sinh ra xung quanh dây dẫn để xác định dòng […]